1 sie 2012

Zakon Smoka, Aleksander Tesic



Tytuł: Zakon Smoka
Autor: Aleksander Tesic
Cykl Wydawniczy: Kosingas t.1
Wydawnictwo: Prószyński i S-ka
Data wydania: 14. 06. 2012
Ilość stron: 504
Moja ocena: 3.5/6


Ludzie wszelkich ras od zarania dziejów tworzą religie mające na celu wyjaśnienie mechanizmów rządzących ich światem. Praktycznie każdy z was kojarzy, jaką domeną władał Mars lub w co po śmierci została zamieniona Kasiopea, jednak prócz greckiej i rzymskiej, najsłynniejszych mitologii, istnieją setki innych, mniej znanych i związanych z różnymi obszarami geograficznymi, również tymi nieco nam bliższymi. Mniej znane religie, podania i wierzenia stanowić mogą świetny materiał na książkę, o czym już kilka lat temu przekonał nas Andrzej Sapkowski, umieszczając w swym cyklu o wiedźminie Geralcie choćby swojskie strzygi. Takie podejście do fantasy, wykorzystywanie czegoś spoza Tolkienowskiego kanonu stworów niesamowitych i próby przybliżenia lokalnych wierzeń i zwyczajów już raz okazało się strzałem w dziesiątkę, dlatego też z entuzjazmem podjęłam się przeczytania i zrecenzowania Zakonu Smoka, pierwszego tomu trylogii Kosingas. Początkowe oczekiwania okazały jednak się kompletnie odmienne od rzeczywistości i entuzjazm nieco przygasł, szczęśliwie nie na tyle, by lekturę zarzucić, gdyż książka Aleksandra Tesica to coś zupełnie odmiennego niż wspomniany przed chwilą Sapkowski, a jak powszechnie wiadomo, odmienność niekoniecznie świadczy o gorszej jakości.


Przygodę z Zakonem Smoka rozpoczynamy od krótkiego wstępu, w którym to autor przybliża nam genezę powstania trójksięgu Kosingas, a także wyjaśnia, na czym polega wyjątkowość tej książki: chodzi mianowicie o połączenie postaci, miejsc i wydarzeń rzeczywistej Serbii z jej przekazywanymi do tej pory ustnie podaniami, legendami czy rytuałami. I tak już na początku, zanim zagłębimy się we właściwy świat smoczych rycerzy, dowiadujemy się, że niektóre rytuały są do tej pory kultywowane wśród serbskiej ludności, a książę Marko jest nie tylko postacią z bajań, ale i historycznym księciem, którego życie i osiągnięcia znane są niemal na całych Bałkanach.

Po trzystronicowym wstępie rozpoczynamy właściwą przygodę, którą śledzić będziemy dzięki zapiskom mnicha Gabriela: jedynego z dotychczasowych Kosingas, który przeżył wyprawę w głąb Hadesu, siedziby wszelkiego zła. Dwadzieścia lat po tej przerażającej próbie przed Gabrielem postawione zostaje nowe zadanie: ma on opisać wydarzenia, jakie miały miejsce w roku poprzedzającym wielką bitwę na Kosowym Polu, a Zakon Smoka dotyczy pierwszych 37 dni mistycznej przygody księcia Marka, który według pradawnej przepowiedni ma być najpotężniejszym z Kosingas. Zanim jednak to nastąpi musi on przejść szereg prób, z których najważniejszą jest uwierzenie w istnienie świata demonów i potworów. Nie będzie to łatwe zadanie dla głęboko wierzącego w Boga rycerza, lecz wydarzenia, jakich będzie świadkiem i uczestnikiem, całkowicie przewartościują jego pogląd na wiarę i jej rolę zarówno w życiu jednostki, jak i całych narodów. Przewodnikiem Marka, jego mentorem i niejednokrotnie wybawcą jest właśnie Gabriel, stąd mamy pewność, iż wydarzenia opisane zostaną nadzwyczaj szczegółowo.

Najsłabszą i najbardziej rozczarowującą stroną książki jest ukazanie drogi, jaką fizycznie i psychicznie musi przebyć Marko, by stać się Wojownikiem Przepowiedni. Jak na pięćdziesięcioletniego żonatego mężczyznę, który świetnie włada mieczem a swą odwagą mógłby obdzielić kilka większych wiosek, Marko często prezentuje zachowania bardziej pasujące do rozpuszczonego nastolatka niż przyszłego wybawcy ludzkości. Prócz uporu księcia niezwykle irytujące może okazać się przemilczenie wielu faktów przez jego nauczyciela, a naszego narratora, Gabriela. Często wspomina on o którymś z istotnych dla fabuły elementów tylko po to, by tuż po rozbudzeniu czytelniczej i książęcej ciekawości zakończyć temat swym klasycznym powiedzeniem: „Nawet dobre wino wypite zbyt prędko przyprawia o ból głowy. Wszystko w swoim czasie(…)”, które słyszane po raz kolejny w trakcie lektury samo potrafi przyprawić o ból głowy. Nasi główni bohaterowie mają tendencję do upartego powtarzania pewnych zachowań i chwilami ciężko jest uwierzyć w to, że na barkach tych dwóch niemłodych już mężczyzn spoczywają losy świata zagrożonego zalewem hord demonów rodem z najczarniejszych koszmarów.

Rozczarowanie bohaterami nadrabia sfera mityczna i religijna, namacalnie obecna w Zakonie Smoka. Serbska demonologia przedstawia się ciekawie, chociażby ze względu na pewne podobieństwo do znanych nam historii i jednoczesne zawarcie regionalnych nawiązań. W książce znajdziemy zatem i elfy, i drzewce, a nawet bałkańska wersja wilkołaków parę razy uprzykrzy życie bohaterów. Nie unikniemy tutaj mitu wykutej tysiące lat temu przez elfy broni przeznaczonej dla wybrańca, czy trzech bogiń, decydujących o losie człowieka w kilka dni po jego narodzinach. Praktycznie każda minięta przez Marko i Gabriela wioska, każdy las, czy kraina wiąże się z legendami czy bóstwami, które nasz dzielny mnich opisuje z profesorskim wręcz zacięciem, a obaj wędrowcy co rusz są świadkami przeróżnych rytuałów. Prócz wierzeń pogańskich Aleksander Tesic prezentuje nam w sposób ciekawy niektóre aspekty związane z różnicami między Kościołem prawosławnym a katolickim, kładąc nacisk na większą zasadność bytu Kościoła wschodniego, nie powstrzymując się przy tym od delikatnej krytyki obu odłamów. Sferę metafizyczną Zakonu Smoka można określić jako zadowalającą: z powodzeniem pozwala przebrnąć przez słabsze momenty fabuły.

Aleksander Tesic postanowił w przystępny sposób zaprzyjaźnić ludzi z mitologią swego ojczystego kraju i pod tym względem zaoferował nam przyzwoity wstęp do prawdopodobnie pierwszego w miarę kompletnego spisu podań, legend i rytuałów średniowiecznej Serbii. Jako że Zakon Smoka to dopiero pierwszy tom trylogii, a przed nami jeszcze historia kolejnych 11 miesięcy z życia dwóch Kosingas, to możemy być pewni, że jeszcze nie jedno straszydło będzie dane nam poznać, a bóstwa Hadesu pokażą, jak wielką siłę może mieć ich zemsta. I kto wie, może w drugiej części protagoniści okażą się mniej irytujący niż miało to miejsce w Zakonie…? Oby tak się stało, w innym wypadku sam potencjał zawarty w serbskiej mitologii może okazać się niewystarczający do zapewnienia należytej przyjemności z lektury.
Recenzja napisana dla portalu:
Za możliwość przeczytania i zrecenzowania książki dziękuję panu Marcinowi Zwierzchowskiemu z wydawnictwa

20 komentarzy:

  1. Od dawna gości na liście "do przeczytania", jeśli wpadnie mi w ręce, to szybko zabiorę się do czytania ;)

    OdpowiedzUsuń
  2. Ja niestety utknęłam na jakiejś 70 stronie i odłożyłam:( Nie dałam rady przebrnąć. Niby wszystko ciekawe, bo mitologia serbska, przygody są, fantastyka jest, ale jakoś tak niestrawnie podane. Nudne po prostu.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Też miałam pewne załamanie podczas czytania: rzuciłam "Zakon" w kąt na dobre dwa dni. Jednak po przerwie spożytkowanej na lekturę "Kwiatu paproci" wróciłam do Tesica,i o dziwo, okazał się znośny ^^

      Usuń
  3. Może marudzę, ale - kolejna trylogia? Gdyby to był jakiś stand-alone, to chętnie bym się zapoznała z motywami serbskiego folkloru, mitologii, religii czy historii, bo brzmią zachęcająco. Ale na kolejne kilkutomowe fantasy jednak nie mam ochoty.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Chciałoby się zakrzyknąć: Kosiku, Kosiku, napiszże coś wreszcie! :)
      Ale pociesz się październikową "Krokodylową skałą" :D :D

      Usuń
  4. Ja tam lubię serie, jeśli są ciekawe. Może być nawet kilkunastotomowa jak Malazańska księga umarłych:)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Ciekawe to jedno. Dobrze jest, gdy ma się serię pod ręką, ale gdy na kolejne tomy trzeba czekać i czekać.... :P

      Usuń
    2. Racja, dlatego Księgę, zaczęłam czytać dopiero niedawno:)

      Usuń
  5. Brzmi super - jeśli będę miała okazję, to chętnie przeczytam tę książkę, zwłaszcza że o Serbii niewiele wiem ;)

    OdpowiedzUsuń
  6. Nie dziękuję, jak dla mnie nie brzmi zachęcająco.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Dla jednych brzmi super, dla drugich nie ^^ :P

      Usuń
  7. może jako lekturę na przyszłość... obecnie niekoniecznie mnie ciągnie

    OdpowiedzUsuń
  8. Mam na nią ochotę już odkąd ją zobaczyłam pierwszy raz.

    OdpowiedzUsuń
  9. Ja czytam, właściwie to już kończę, więc się nie wczytywałam w Twoją reckę, ale mi się podoba bardziej niż Tobie ;P

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Poczekam zatem na Twoją opinię, porównamy wrażenia :)

      Usuń
  10. Pierwszy tom trylogii. Ha! Znowu! Chyba sobie daruję tym razem, tym bardziej, że kierunek serbski jakoś mnie nie grzeje za bardzo...
    Chociaż też z drugiej strony nigdy nie wiadomo co tam w ręce wpadnie... :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Jeśli następna nowość Prószyńskiego okaże się znów "pierwszym tomem" to chyba spiję się z żalu ^^
      Sama mitologia serbska jest dość ciekawa, z chęcią zagłębię się w to wszystko bardziej, byle tylko drugi tom pojawił się w miarę szybko :)

      Usuń
  11. Teraz mało kto pisze stand-alone, bo trylogia to zwyczajnie większy zysk jest.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. O ile pierwszy tom przyjmie się na tyle, by wydanie kolejnych się opłacało ^^

      Usuń

Szanuję krytykę, ale tylko popartą odpowiednimi przykładami. Jeśli chcesz trollować, to licz się z tym, że na tym blogu niekulturalnych zachowań tolerować nie będziemy, a komentarze obraźliwe będą kasowane :)

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...